Η ουκρανική κυβέρνηση ζήτησε από τις ευρωπαϊκές χώρες να μην ανανεώσουν το καθεστώς «προσωρινής προστασίας» για τους ουκρανούς άνδρες ηλικίας 23 ετών και άνω. Η «προσωρινή προστασία» είναι ένα πρόγραμμα που ως τώρα έχει επιτρέψει σε πάνω από 4 εκατομμύρια ουκρανούς/ές να ζουν σε χώρες της εε απο το 2022. Πέρυσι, ο ουκρανός πρόεδρος Βολοντιμίρ Ζελένσκυ δήλωσε ότι οι άνδρες στρατεύσιμης ηλικίας «πρέπει να επιστρέψουν» και κάλεσε τους εταίρους του ουκρανικού κράτους να «αντιμετωπίσουν το ζήτημα». Ο Ζελένσκυ επιχειρεί με αυτόν τον τρόπο να αντιμετωπίσει ένα μακροχρόνιο πρόβλημα στρατολόγησης και έλλειψης μάχιμου προσωπικού που αντιμετωπίζει ο ουκρανικός στρατός. Αν η «λύση» του εφαρμοζόταν, θα σήμαινε ότι λιποτάκτες και άνδρες που απέφυγαν τη στράτευση φεύγοντας απο την ουκρανία θα έχαναν τη νομική τους προστασία στις χώρες που βρίσκονται και θα μπορούσαν στη συνέχεια να απελαθούν πίσω στην χώρα τους, όπου θα αναγκάζονταν να υπηρετήσουν στον πόλεμο ή να υποστούν ποινική δίωξη.
Με το ισχύον ως τώρα καθεστώς, άνθρωποι από την ουκρανία μπορούν να λάβουν προστασία -παρόμοια με αυτή που παρέχεται σε πρόσφυγες- χωρίς να χρειάζεται να αιτηθούν άσυλο, στη βάση του προγράμματος προσωρινής προστασίας της εε – ένα έκτακτο μέτρο που ενεργοποιήθηκε λίγες ημέρες μετά την έναρξη της ρώσικης εισβολής στην ουκρανία και ανανεώνεται ετησίως έκτοτε. Ο Ζελένσκυ ωστόσο, έχει άλλα σχέδια. Αντιμετωπίζει σαν προσωπική του ιδιοκτησία τους ουκρανούς που είναι διοικητικά καταγεγραμμένοι ως άνδρες, τους οποίους μπορεί να μετακινεί εδω κι εκεί και να τους ρίχνει στην κρεατομηχανή του πολέμου κατά βούληση.
Στη συνάντηση υπουργών εσωτερικών της ΕΕ στο Λουξεμβούργο τον Ιούνη όπου συζητήθηκε το ζήτημα, η πρόταση αποκλεισμού από το πρόγραμμα προσωρινής προστασίας των ουκρανών ανδρών στρατεύσιμης ηλικίας μεταξύ 23 και 60 ετών, έλαβε τη μεγαλύτερη στήριξη.
Χώρες όπως η πολωνία, η σουηδία και η γερμανία πιέζουν να εξαιρεθούν οι άνδρες στρατεύσιμης ηλικίας απο το καθεστώς προστασίας. Άλλες χώρες όπως η ισπανία, η ιταλία, η εσθονία και το λουξεμβούργο βλέπουν τη συνέχιση του προγράμματος ως έχει.
Το Μάρτιο του 2026, 4,3 εκατομμύρια ουκρανοί καλύπτονταν από το καθεστώς προσωρινής προστασίας στην ευρωπαϊκή ένωση, με τους μεγαλύτερους αριθμούς να διαμένουν στη γερμανία (1,27 εκατομμύρια), την πολωνία (961,000) και τη τσεχία (379,000). Το 43,3% του συνολικού αριθμού είναι γυναίκες και το 30,1% είναι παιδιά. Το 26,6% των ουκρανών προσφύγων στην Ευρώπη είναι ενήλικες άνδρες. Δεν υπάρχουν ωστόσο συγκεκριμένα στοιχεία για το πόσοι εξ αυτών είναι στρατεύσιμης ηλικίας και πόσοι έχουν φτάσει νόμιμα στη χώρα που βρίσκονται .
Αν και η επίσημη ηλικία στράτευσης στην ουκρανία ξεκινά στα 25 χρόνια, η απαγόρευση εξόδου απο τη χώρα ισχύει γενικά για άνδρες από 23 ετών και άνω. Παρά την απαγόρευση, πολλοί ουκρανοί στρατεύσιμης ηλικίας έχουν περάσει τα σύνορα παράνομα και μπήκαν σε καθεστώς προστασίας σε χώρες της ΕΕ. Παρά το γεγονός ότι η προσωρινή προστασία ισχύει σε όλη την εε, οι προϋποθέσεις υπό τις οποίες δίνεται, διαφέρουν από χώρα σε χώρα. Για παράδειγμα, η πολωνία παρέχει προσωρινή προστασία σε ουκρανούς μόλις μπούν σε πολωνικό έδαφος. Αντίθετα το βέλγιο, απαιτεί από τους αιτούντες να αποδείξουν ότι έφυγαν από την ουκρανία νόμιμα, πράγμα που κάνει δύσκολο για όσους διέφυγαν παράνομα να μπουν στο πρόγραμμα προστασίας. Στην ουσία, αυτό περιλαμβάνει όλους όσους λιποτάκτησαν ή αποφάσισαν να διαφύγουν στην ΕΕ για να αποφύγουν τη στράτευση ή την αποστολή τους στο μέτωπο.
Η αυστηροποίηση των συνθηκών για τους πρόσφυγες σε χώρες της εε είναι μία άμεση επίθεση σε αυτούς που προσπαθούν να ξεφύγουν από τον πόλεμο, τον εθνικισμό και το μιλιταρισμό. Για όσους από εμάς ζούμε στην εε, είναι δεδομένο ότι θα πρέπει να υποστηρίξουμε τα ταξικά μας αδέρφια που αποφασίζουν να μην συμμετέχουν στην πολεμική προσπάθεια του κράτους «τους».
ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΕ ΟΛΑ ΤΑ ΚΡΑΤΗ ΚΑΙ ΤΑ ΣΥΝΟΡΑ ΤΟΥΣ
ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΕ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΜΟΡΦΕΣ ΕΘΝΙΚΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΜΙΛΙΤΑΡΙΣΜΟΥ
ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ ΣΤΟΥΣ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ, ΣΤΟΥΣ ΛΙΠΟΤΑΚΤΕΣ ΚΑΙ ΣΤΟΥΣ ΕΧΘΡΟΥΣ ΤΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ
Το κείμενο στηρίχθηκε σε πληροφορίες από τα εξής άρθρα:
1) Vyjměte muže vojenského věku z ochrany, požádala Ukrajina EU
2) EU considers tightening protections for military-age Ukrainians
**https://www.euronews.com/2026/06/04/eu-considers-tightening-protections-for-military-age-ukrainians**